Jeśli w Twojej firmie pojawia się temat znaków świetlnych i dźwiękowych, to prawdopodobnie oznacza jedno: albo szykuje się kontrola, albo ktoś w końcu zauważył, że „te lampki nad drzwiami” to nie dekoracja świąteczna, tylko element systemu bezpieczeństwa. Dobra wiadomość? Ich prawidłowe oznaczenie wcale nie jest takie trudne – trzeba tylko wiedzieć, kiedy muszą być zastosowane i jak je poprawnie oznakować, żeby wszystko grało z przepisami.

 

Kiedy stosuje się sygnalizację świetlną i dźwiękową?

W dużym uproszczeniu – wtedy, gdy sama tabliczka lub zwykły znak to za mało. Polskie przepisy przeciwpożarowe i BHP wskazują, że urządzenia ostrzegawcze (czyli sygnalizatory akustyczne i optyczne) są wymagane tam, gdzie występuje zagrożenie pożarem, wybuchem lub konieczność szybkiego ostrzeżenia osób o ewakuacji. Co to oznacza w praktyce?

• Hale produkcyjne i magazyny, gdzie występują maszyny, strefy zagrożenia wybuchem lub duże odległości – tutaj sygnał dźwiękowy musi dotrzeć do każdego.

• Budynki biurowe, obiekty usługowe i centra handlowe, gdzie przepisy wymagają instalacji systemów sygnalizacji pożaru (SSP).

• Pomieszczenia, w których pracownicy mogą nie widzieć znaków wizualnych, np. tam, gdzie hałas maszyn przewyższa 80 dB – sygnał świetlny będzie koniecznością.

Innymi słowy: jeżeli pracownik nie ma szansy widzieć lub usłyszeć ostrzeżenia w standardowy sposób, obowiązkowa jest sygnalizacja świetlna, dźwiękowa lub kombinacja obu.

 

Jak oznakować sygnalizatory świetlne i dźwiękowe?

I tu pojawia się najczęstszy problem – wielu przedsiębiorców instaluje urządzenia, ale zapomina, że muszą być czytelnie oznaczone. Dlaczego? Bo podczas kontroli oceniana jest nie tylko sprawność urządzeń, ale i to, czy pracownicy wiedzą, co dana lampka lub syrena sygnalizuje.

Oto najważniejsze zasady:

1. Używaj właściwych znaków wg normy

Do oznaczania urządzeń PPOŻ i alarmowych stosuje się głównie znaki z normy PN-EN ISO 7010 oraz PN-N-01256-01:1992, w tym m.in.:

• BF001 – Gaśnica (często montowana przy sygnalizatorach dźwiękowych w zestawach przeciwpożarowych)
• BF002 – Hydrant wewnętrzny
• BF005 – Alarm pożarowy
• BA009 – Sygnalizator akustyczny
• BF004 – Zestaw sprzętu przeciwpożarowego
• BF016 – Koc gaśniczy 

Znaki muszą być wyraźne, kontrastowe i umieszczone na wysokości wzroku. Nie chowamy ich za rośliną doniczkową, regałem z segregatorami ani za flagą firmową, która nigdy nie stoi tam, gdzie trzeba… no chyba że akurat trwa kontrola.

2. Oznaczenia muszą być widoczne z daleka

Jeśli w Twojej firmie panuje półmrok, a sygnalizator wisi pod sufitem, warto dodać dodatkową tabliczkę informacyjną na ścianie. Przepisy wskazują konkretne rozmiary znaków – im dalsza odległość obserwacji, tym większy wymiar. W halach produkcyjnych najlepiej sprawdzają się znaki XXL.

3. Wyróżnij funkcję urządzenia

Zarówno sygnalizatory optyczne (migające lub stałe światło), jak i dźwiękowe (syreny, buczki, głośniki) powinny być opisane tak, by pracownik wiedział, co oznacza ich włączenie. Warto zastosować tabliczki:

• „Sygnalizator alarmu pożarowego”
• „Sygnalizator optyczny – alarm”
• „Syrena alarmowa – nie wyłączać”

To szczególnie istotne w miejscach, gdzie występują również sygnały technologiczne.

4. Urządzenie musi być dostępne i nieprzysłonięte

Tylko w Polsce zdarza się, że sygnalizator zostaje „tymczasowo” przykryty folią, bo ktoś malował halę, a potem folia zostaje… na lata. Sprzęt alarmowy musi mieć zapewnioną pełną widoczność i słyszalność – inaczej traci sens.

 

Podsumowanie

Znaki świetlne i dźwiękowe pełnią kluczową rolę w bezpieczeństwie zakładu. Same urządzenia to nie wszystko – dopiero właściwe oznakowanie sprawia, że spełniają swoją funkcję i przechodzą kontrole bez nerwowego szukania, „gdzie była ta syrena”. Poprawne oznaczenie to niewielki koszt, a ogromna różnica w bezpieczeństwie i zgodności z przepisami.